NJC20
programma Mammacare

Samenvattingen

  • Vroege ontdekking van borstkanker via screening met mammografie levert een belangrijke bijdrage aan het verlagen van de borstkankersterfte, maar heeft ook nadelen. Er wordt dan ook voortdurend gestreefd naar verbetering van het screeningsprogramma, om zo meer gezondheidswinst te behalen en tegelijkertijd de onbedoelde effecten verder te verminderen.

    Gezien de huidige ontwikkelingen in de kosten van de gezondheidszorg, kan niet onbeperkt ingezet worden op ‘meer screenen’. Het is in de toekomst juist belangrijk om middelen in te zetten voor de groep die daar ook het meeste baat bij zal hebben. Dit kan gerealiseerd worden door ‘risico op maat’ (personalised screening), waarbij rekening wordt gehouden met de kans die een individuele vrouw heeft om borstkanker te krijgen.

    In de PRISMA-studie (Personalised RISk-based MAmmascreening) wordt de meerwaarde van ‘screening op maat’ onderzocht. Daarnaast willen we in kaart brengen hoe acceptabel screening ‘op maat’ is voor vrouwen en medisch specialisten en welke rol ethische, psychologische, juridische, logistieke en financiële aspecten daarbij spelen.

  • De term kanker wordt in het algemeen gebruikt voor maligne nieuwvormingen. Een maligne tumor vertoont invasieve groei, dat wil zeggen groei buiten zijn anatomische grenzen, en kan leiden tot de vorming van metastasen. Kanker ontstaat door ongebreidelde celgroei, veroorzaakt door genetische schade in het genoom van de cellen. De cellen reageren daarbij niet goed meer op regulatiesignalen. Accumulatie van verschillende genetische defecten in een cel leidt uiteindelijk tot kanker. Kanker wordt dikwijls voorafgegaan door een histologisch herkenbaar voorstadium, dysplasie genaamd. De afgelopen decennia is veel vooruitgang geboekt in het karakteriseren van de genetische veranderingen in cellen die leiden tot ontsporing van de celgroei. De belangrijkste genen die hierbij zijn betrokken, zijn de oncogenen, de tumorsuppressorgenen en de mutatorgenen.

  • In november 2019 zijn de resultaten van de DENSE trail gedeeld. MRI screening mogelijk geschikt voor vrouwen met dicht borstweefsel Vrouwen met heel dicht borstklierweefsel lijken gebaat met aanvullend MRI-onderzoek na de landelijke borstscreening. Omdat deze groep een verhoogde kans op borstkanker heeft en omdat tumoren in de borst door dit dichte klierweefsel moeilijker te zien zijn, is er een onderzoeksgroep van ongeveer 4800 vrouwen samengesteld die na de reguliere screening, aanvullend een MRI-onderzoek kreeg.

    De resultaten na de eerste ronde van deze DENSE-studie, vandaag gepubliceerd in The New England Journal of Medicine, zijn veelbelovend. Van iedere 1000 vrouwen met heel dicht borstweefsel werd bij 17 van hen borstkanker opgespoord met het aanvullende MRI-onderzoek. Bij deze vrouwen waren in de gewone screening op de röntgenfoto geen afwijkingen te zien.

    Vanuit het UMC Utrecht leidt Prof. dr. Carla van Gils van het Julius Centrum samen met dr. Wouter Veldhuis en prof. dr. Ruud Pijnappel van de divisie Imaging & Cancer, de onderzoeksgroep die bestaat uit onderzoekers van acht Nederlandse ziekenhuizen.

    Van Gils: “De eerste resultaten zijn positief. Met een aanvullende MRI-scan bij deze groep vrouwen vinden we tumoren die in de reguliere screening niet ontdekt werden. We vinden ze in een eerder stadium. En het komt daarna ook minder vaak voor dat borstkanker buiten het screeningsonderzoek wordt ontdekt. We hopen dat de staatssecretaris van VWS op basis van deze uitkomsten aan de Gezondheidsraad advies zal vragen en het RIVM zal verzoeken een uitvoeringsonderzoek te doen.

  • De laatste ontwikkelingen binnen de mammografie komen aanbod tijdens deze presentatie.

  • Wat zijn de optimale instellingsparameters om een zo optimaal mogelijke mammogram te verkrijgen. Wat is de relatie tussen de gegeven dosis en de detail-waarneembaarheid/ruis en hoe is deze te beïnvloeden.

  • Steeds vaker presenteren zich cliënten en patiënten met een Medical Device voor een mammografie onderzoek. Wat zijn Medical Devices? Waar moet je rekening mee houden bij het vervaardigen van een mammografieonderzoek. Wat zijn de do’s en de dont’s bij deze categorie cliënten en patiënten

  • Een interactieve Fotobespreking onder leiding van dr. J. van Nooden, screeningsradioloog Hagaziekenhuis.